Поезијата, мојата животна страст

Секој има по некоја страст со која е опседнат сиот свој живот. Во мојот живот, тоа е поезијата.

И тогаш кога по сила на приликите се посветувам на други потреби, кога сум вон неа, и тогаш таа е во мене, живее со својот живот, ме прогонува, се заканува, вознемирува, ме распарчува, сѐ додека потполно не ме исполни и не ги потисне другите преокупации.

Честопати застанувам и вчудоневидено се прашувам од каде сето тоа, каква е таа волшебна моќ и власт со која таа се наметнува без приговор и ме доведува до состојба на беспомошност. Токму така: беспомошност. Секогаш кога ќе се соочам со потребата за поетско соопштување го чувствувам проклетството на беспомошните маки, како првпат да стојам пред песната која одеднаш се чини толку блиска и моја, а сепак недосеглива, недофатлива, туѓа. И сѐ така, како сето искуство да е залудно, секоја песна ме доведува пред старите и познати, а сепак нови, неслутени, неоткриени тешкотии и дилеми.

Стојам заробен во камена шума, цврсто врзан со камените јазли на зборот, и самиот се престорувам камен, и чувствувам дека тие, зборовите, и дека таа, песната, постои затоа што не постои, попусто обидувајќи се да се искорне од тој камен мрак и да проговори со јазикот на настанувањето, со јазикот на раѓањето.

Глужд на глужд. Камен врз камен.
Камена шума
изѕемнина.
Глужд на глужд. Камен врз камен,
од камен и ние обата. Чади ноќта.
Зборот се двои од темнина.
Модар јаглен му гори во утробата.
О ти што постоиш зашто не постоиш небото го лулаш,
земјата ја вртиш.
О ти што постоиш зашто не постоиш земјата јачи под камени плочници. Иде замелушен од своите смрти зборот што ги крши сите слепоочници. Глужд на глужд.
Камен врз камен.
Својот гроб со прокуда го копам. Отвори ме
проклетио,
ти тврдино камена,
да изгорам во јагленот на зборот,
да се стопам.

(„Раѓање на зборот“)

И денес, како и тогаш кога ја напишав првата песна, не слутејќи на какви искушенија им идам во пресрет, сакам и настојувам да ја откријам за себе, а со тоа можеби и за другите, смислата и целта на човековото постоење во нашето време, на сè она со што се одредува човекот на денешницата, сè што е возвишено и загрижувачко, сите полети и падови, сите спогодби и раздори што човекот ги чини во себе и со себе но и како човек со човекот, генерација со генерацијата, луѓе со луѓето. Разликите се големи, понекогаш изгледаат непремостливи, но нам ни е пресудено да бидеме заедно, ние стануваме свесни за таа неминовност, чекориме низ својот живот стремејќи се да се најдеме себеси, а ги откриваме другите, чекориме низ туѓиот живот за подобро да го запознаеме, а се откриваме себеси, и така во тоа долго патување низ себе до другите, низ другите кон себе, со горко но чесно сознание дека тешко може да се согледа крајот на тоа патување, доаѓаме до некој гребен на човечноста и застануваме за да се обѕрнеме исполнети со чудна и тажна радост.

Тогаш доаѓа времето, тој суров и непогрешлив светлоносец на вистината, и ние за миг сфаќаме дека нè изедначува во мудроста и ги брише границите во нашите години, за одново да го продолжи патувањето во непознатото без крај.

Твоите години и моите години – два брега,
два камена,
две небиднини.

Твоите години и моите години –
твоите години во мојата мака,
моите години во твоето срце.
Да си благословена најнепозната песно. Нè изедначуваш во мудроста,

нè израмнуваш во годините.
Да си благословена небиднино
во времето што не знае стареење. Твоите години и моите години –
наши години.
Ти одиш чекор по чекор,
мака по мака
низ моите години,
јас одам чекор по чекор,
мака по мака
низ твоите години.
Нема крај и нема изодување.
Ти си во моето непостоење,
јас во заговорот на твоите соништа.
Да си благословено време
што остануваш исто,
а ние те даруваме со нашите очи
вчера од земја,
денес од небо,
утре од земја и небо.
Да си благословена најнеслутена песно што нè изедначуваш во мудроста,
што нè израмнуваш во годините. Твоите години и моите години –
два брега,
два камена,
две небиднини.

(„Песната и годините“)

Не верувам во постоењето на тишината како прибежиште во смисла на доброволно животно прогонство, изолација, оградување од животот и луѓето. Робинзонијадите на духот не биле возможни никогаш, а најмалку денес, што секако нема никава врска со неговата самостојност и неговата волја за слободно искажување. Се стремам кон тишината како една од неговите многубројни активни состојби во која можат многу подлабоко, посестрано и појасно да се наслутат драмите во нас и драмите околу нас. Тишната е тишина на немирот, на крикот, на продорот во непознатото, тишина на тврдината исполнета со оган и ветер.

Зашто −
Ако носиш нешто неизречено,
нешто што те притиска и пече,
закопаj го во длабока тишина,
тишината сама ќе го рече.

(„Во тишина“)

или −

Тврдино, невидливи воини те пазат.
Стасав и паднав пред тебе на метар.
Ветар и оган, оган и ветар,
Оттука нема враќање назад.
Од грозна немост морници ме лазат.
Очајот само се снове ко волк
низ сурите карпи на тој грозен молк.
Оттука нема враќање назад.
Земјата в срце на грутки се рони,
притиска и тежи, се трупа, ме кани:
Израмни се со мене, земја и ти стани.
Со ветар и оган земјата ме гони.
Рамнодушна, глува за лелек и жртви,
неспособна да жали и суди
сека ноќ тврдината ја буди
сонцето на тие што се мртви.

(“Очај пред тврдината“)